1926’da kurulan Aksu-Jabağlı, Orta Asya’nın en eski tabiatı koruma alanıdır. Batı Tanrı Dağları’nın (Tien Şan) bir parçası olan Talas Alatavı’nın kuzeybatı ucunu korur: yaklaşık 1.000 metredeki yarı çöl eteklerden ardıç ormanlarına ve dağ çayırlarına, oradan 4.000 metreyi aşan zirvelere ve buzullara kadar. 2016’da UNESCO Dünya Mirası “Batı Tien Şan” alanının parçası oldu.
Koruma alanı en çok çiçekleriyle tanınır. Bu bölge bahçe lalesinin anayurtlarından biridir; nisan ortasından mayısa yamaçlar al kırmızı Greig laleleri ve krem-kırmızı Kaufmann laleleriyle bezenir. Burası aynı zamanda ciddi bir yaban hayatı diyarıdır — Sibirya dağ keçisi, argali, Tanrı Dağları boz ayısı ve ender görülen kar leoparı — ve kuş gözlemcileri için bir çekim merkezidir. Vitrin manzarası ise Aksu Kanyonu: süt beyazı Aksu Nehri’nin oyduğu, birkaç yüz metre derinliğinde bir boğaz.
Aksu-Jabağlı Tabiatı Koruma Alanı: yapılacak en iyi şeyler
Aksu Kanyonu’na yukarıdan bakın
Bozuk bir yol, kanyonun kıyısındaki seyir noktalarına çıkar; burada zemin birdenbire çok aşağıdaki nehre doğru kesilir. Buraya genellikle Jabağlı köyünden 4×4 araçla, bir korucu eşliğinde ulaşılır. Yürüyüşçüler dik bir patikadan suya kadar inebilir.
Laleleri bulun
Bahar ilerledikçe çiçeklenme yukarı tırmanır: nisan ortasında etekler, mayısa doğru ve bazen haziran başında daha yüksek çayırlar. Yerel rehberler hangi hafta hangi yamaçların çiçekte olduğunu bilir. Koparmak kesinlikle yasaktır; iki tür de koruma altındadır.
Jabağlı vadisinde yürüyün ya da at binin
Klasik günlük rotalar Jabağlı Nehri boyunca yukarı, şelaleleri ve ardıç topluluklarıyla Kişi Kayındı ve Ülken Kayındı’ya çıkar. Köydeki konukevleri aracılığıyla at kiralanabilir; daha uzun yürüyüşler yükseklerdeki kaya resimlerine ulaşır.
Bir köy konukevinde kalın
Jabağlı köyünde izinleri, korucuları, atları ve yemekleri ayarlayan, yıllardır hizmet veren bir avuç aile konukevi var. Burada geçirilecek bir iki gece başlı başına gezinin en güzel anılarından biri olur.
Aksu-Jabağlı Tabiatı Koruma Alanı: nasıl gidilir?
- Arabayla: Jabağlı köyü Çimkent’in yaklaşık 100 km doğusundadır; Almatı otoyolu ve Turar Rıskulov (Vannovka) yakınındaki sapak üzerinden 1,5–2 saat.
- Trenle ya da otobüsle: ana hattaki en yakın istasyon, köye kabaca 20 km uzaklıktaki Tülkibas’tır (Turar Rıskulov); konukevleri sizi oradan alır.
- Turla: Çimkent’ten Aksu Kanyonu’na günübirlik gezi ulaşımı ve giriş işlemlerini halleder; ilkbaharda çok günlü bir lale turu da var.
Püf noktaları
- Burası mutlak koruma alanıdır: giriş izni almanız ve yanınızda bir korucu ya da lisanslı rehber bulunması gerekir. İkisini de konukevleri ve tur şirketleri ayarlar; ücretler kişi başı günlük alınır.
- Dağ havası çabuk döner. Çimkent 30 °C’yken bile sıcak tutan bir kat giysi ve yağmurluk getirin.
- Lale zamanı yıldan yıla bir iki hafta oynar; tarihleri kesinleştirmeden önce yerinde sorun.
- Dürbün getirin. Kuş meraklısı olmayanlar bile kanyonun üzerindeki akbabaları ve kartalları izlemeye doyamaz.
Aksu-Jabağlı Tabiatı Koruma Alanı için en iyi turlar ve biletler
Aksu-Jabağlı Tabiatı Koruma Alanı gezisinin en kolay yolu şu deneyimler:
Özel doğa gezisi en düşük US$240 Çimkent’ten: Aksu Kanyonu ve Tanrı Dağları Günübirlik Gezisi
Bölgenin doğa yüzüne özel bir günlük kaçamak: çarpıcı Aksu Kanyonu, geleneksel bir köy ve Batı Tanrı Dağları’nın eteklerinde bir yürüyüş. Konakladığınız yerden alınma imkânı var, grup da küçük kalıyor. Yeni bir ilan olduğu için henüz yorumu yok.
- Aksu Kanyonu’na bakan seyir noktası
- Dağ eteklerinde bir köy
- Batı Tanrı Dağları’nda yürüyüş
Çok günlü tur en düşük US$1500 Çimkent: Otel ve Yemek Dahil 6 Günlük Lale Mevsimi Turu
İlkbahardaki lale açımı etrafında kurulmuş, mevsimlik altı günlük bir yolculuk: Aksu-Jabağlı koruma alanında yürüyüşler, eski şehir Türkistan ve aradaki manzaralar; konaklama ve yemekler dahil. Tarihler çiçeklenme dönemiyle sınırlı; henüz yorumu yok.
- Aksu-Jabağlı’da yabani laleler
- Türkistan’ın anıtları
- Oteller ve yemekler dahil
Macera en düşük US$170 Çimkent: Batı Tanrı Dağları’nda Tandem Yamaç Paraşütü
Sertifikalı bir pilotla Batı Tanrı Dağları’nın etekleri üzerinde tandem uçuş. Yamaç paraşütünde her şeye hava karar verir, o yüzden yedek bir gün bırakın. Yepyeni bir ilan.
- Sertifikalı pilotla uçun
- Deneyim gerekmez
- Fotoğraf ve video dahil
